Opnieuw faalt een alzheimermedicijn | medischcontact

Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

naar overzicht
Wetenschap

Opnieuw faalt een alzheimermedicijn

3 reacties

Opnieuw blijkt een potentieel alzheimermedicijn niet te voldoen aan de verwachtingen. In NEJM rapporteren Michael Egan e.a. de resultaten van een gerandomiseerde trial (n=1454) waarin patiënten met prodromale alzheimer het nieuwe middel verubecestat kregen. Het idee is dat dit middel de aanmaak van amyloïd-β (Aβ)-eiwit blokkeert. Dat bleek inderdaad het geval, afgaande op de uitslagen van PET-scans. Ook werd er meer dan 60 procent minder van het eiwit aangetroffen in het hersenvocht. Desalniettemin verslechterde het klinische beeld van de patiënten: ze gingen cognitief zelfs harder achteruit dan de placebogroep. Ook nam het volume van de hippocampus bij hen vergeleken met de controlegroep meer af.

De ratio van het middel is de aanname dat opstapeling van amyloïd-β (Aβ)-eiwit de belangrijkste veroorzaker is van de ziekte van Alzheimer. Er zijn verschillende manieren om in de vorming, die een cascade van reacties is, te interveniëren. Het amyloïd-precursor-proteïne (APP) wordt afgebroken door het enzym-β-secretase. Eén van de overgebleven fragmenten wordt verder afgebroken door γ-secretase. Het residu is het amyloïd-β (Aβ)-eiwit, dat bestaat uit 42 aminozuren.  Deze Aβ-fragmenten produceren vervolgens zogeheten amyloïdoligomeren, fibrillen en uiteindelijk de gevreesde amyloïdplaques. Er zijn remmers van het β-secretase-enzym ontwikkeld (zoals verubecestat en atabecestat), van γ-secretase (semagacestat), en er zijn monoklonale antilichamen die aangrijpen op het Aβ-eiwit of zijn oligomeren en fibrillen (aducanumab, gantenerumab, bapineuzumab, solanezumab). Van al deze middelen is aangetoond dat ze daadwerkelijk de Aβ-gehaltes omlaagbrengen. Maar alle klinische trials met deze medicijnen hebben tot dusver bij patiënten met  (prodromale) alzheimer in klinische zin niets opgeleverd. Recentelijk bijvoorbeeld staakte het bedrijf Biogen een fase-III-onderzoek naar aducanumab. Na analyse van de voorlopige resultaten was de verwachting dat de trial geen statistisch significante verschillen zou opleveren tussen de behandelde en de placebo groep. Een paar onderzoeken naar nieuwe middelen lopen nog. 

Commentator David Knopman is in NEJM intussen onverbiddelijk: de reductie van amyloïd-β (Aβ)-eiwit in de hersenen van alzheimerpatiënten is niet effectief. ‘Het is tijd ons te concentreren op andere doelwitten’, aldus de neuroloog. 

NEJM: Lowering of Amyloid-Beta by β-Secretase Inhibitors — Some Informative Failures

Randomized Trial of Verubecestat for Prodromal Alzheimer’s Disease

Lees ook

Wetenschap neurologie geriatrie Alzheimer
  • Henk Maassen

    Henk Maassen (1958) is journalist bij Medisch Contact, met speciale belangstelling voor psychiatrie en neurowetenschappen, sociale geneeskunde en economie van de gezondheidszorg.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 30-06-2019 19:41

    "@Terpstra: Ach, ach, ach... Wat een kleinzielige reactie van een te groot en blijkbaar nogal gekwetst en wellicht enigszins narcistisch egootje.

    Can't handle the critics, can you?

    Wie denkt dat wetenschap nog draait om waarheidsvinding, heeft zijn hoofd wel behoorlijk diep in de klei zitten. Daar is helaas geen redding meer mogelijk.

    Hoorn? Waar ligt dat ook al weer?

    "

  • Nico Terpstra, huisarts, Hoorn 30-06-2019 18:08

    "Weer een stapje gezet op de lange en bochtige weg van de wetenschap, 'zoekt en gij zult vinden', groot respect voor onderzoekers die het proberen (en niet zoals collega Bonte een absolute waterval van betweterigheid over MC-lezend Nederland uitstort vanuit een uithoek ergens in Nederland. En collega Bonte, ik ga niet reageren op de ongetwijfeld volgende ruziezoekerige reactie die u gaat plaatsen. In der Beschränkung zeigt sich erst der Meister ..."

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 12-04-2019 12:34

    "https://www.medischcontact.nl/opinie/blogs-columns/column/dooie-mus.htm

    Verder commentaar overbodig..."

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.