Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
naar overzicht
Blog

Vijf misverstanden over faillissement ziekenhuis

48 reacties

Het failliet van de MC Groep en daarmee van zowel MC Slotervaart als de IJsselmeerziekenhuizen is een feit. De afgelopen week heb ik zoveel desinformatie zien langskomen dat ik in deze blog de vijf meestvoorkomende op een rijtje heb gezet.

De misverstanden ontstaan ook omdat veel media vrijwel uitsluitend aandacht hebben voor de patiënten (ik denk dat ze allemaal wel geïnterviewd zijn inmiddels) en de werknemers. Nu is die aandacht uiteraard terecht (het was een schrik voor velen en de emoties zijn begrijpelijk), maar er is wel balans in de berichtgeving nodig; vooral omdat we niet alleen 17 miljoen bondscoaches maar net zoveel zorgexperts lijken te hebben. Overigens waren er ook goede uitzonderingen, dus heus geen exclusieve kommer en kwel.

1. Ziekenhuizen kunnen/mogen niet failliet gaan

Een ziekenhuis is geen bedrijf waar het gaat om koude stenen en harde pegels. Deze zin heb ik in veel gedaanten zien langskomen. Burgers, patiënten, artsen en verpleegkundigen vinden het heel moeilijk om het zakelijke van het zorginhoudelijke te scheiden. Begrijpelijk, omdat je het in de spreekkamer of op de operatietafel niet over geld wilt hebben. Maar net als een woningcorporatie of een school heeft ook een ziekenhuis een zakelijke kant. Als die kant verwaarloosd wordt, dreigt onnodig veel premie- of belastinggeld verspeeld te worden, wat ten koste gaat van andere zorg of de burgers rechtstreeks in hun portemonnee raakt.

Ziekenhuizen moeten daarom ook failliet kunnen gaan. Liever hebben we dat niet uiteraard. Een faillissement is de hardste vorm van sanering en komt alleen in beeld als zachtere vormen niet meer werken. In het geval van de MC Groep is echt heel veel geprobeerd, maar het mocht niet baten.

2. En de banken dan?

Veel mensen snappen niet dat de overheid wel banken redt, maar ziekenhuizen ‘laat barsten’. Eerst even over die banken. Het is terecht dat er veel onvrede is ontstaan omdat belastingbetalers bleken op te draaien voor de redding van banken. Er zijn wel een paar nuanceringen te maken. Ten eerste ging DSB wel degelijk failliet. Ten tweede hebben ABN en ING het geld inmiddels met rente terugbetaald. Ten derde was het resolutiesysteem niet op orde en heeft men inmiddels met een zogeheten ‘bail-in’-systeem ervoor gezorgd dat de schade bij een eventueel nieuw faillissement eerlijker verdeeld wordt over de diverse betrokken partijen. Belangrijker misschien nog is dat het omvallen van een grote bank enorm veel schade berokkent aan het financiële systeem. Of we dat nu leuk of niet leuk vinden, het is een feit en het is tevens een feit dat dit niet voor ziekenhuizen geldt, zeker niet voor het Slotervaart dat in een gebied met overcapaciteit ligt.

3. Waarom zo snel?

Een deel van de mensen had nog wel begrip voor het faillissement zelf, maar niet voor de manier waarop dat ging. Ook dat snap ik wel, al is het voor de zorgverzekeraars erg ingewikkeld. Op een moment dat een ziekenhuis uitstel van betaling aanvraagt, gaat een bewindvoerder kijken hoe de vlag erbij hangt. Men trof toen allerlei onbetaalde rekeningen aan, sommige inhuurkrachten bleken al maanden niet betaald te zijn. Leveranciers van medicijnen en hulpmiddelen kwamen hun spullen halen en vooral de zzp’ers (die van sommigen zelfs de schuld kregen, hoe gek kan het worden) kwamen niet meer opdagen. Op zo’n moment is het zorgtechnisch niet langer verantwoord een ziekenhuis open te houden, hoe vervelend dat ook voor betrokkenen is. De gifbeker moet dan zo snel mogelijk leeg, opdat de curator nog orde op zaken kan stellen en patiënten zo snel mogelijk elders terechtkunnen.

4. Patiënten en werknemers zijn de dupe

Op korte termijn is een chaotische situatie heel onplezierig voor betrokkenen. Vooral voor de goedlopende afdelingen van de ziekenhuizen moet het wrang zijn van het ene op het andere moment niet te weten waar je aan toe bent. Daar staat tegenover dat gezien de krapte op de arbeidsmarkt vrijwel alle werknemers wel een baan elders zullen vinden op korte termijn en het tevens voor de hand ligt dat naburige ziekenhuizen succesvolle afdelingen zullen overnemen. Ik wil niets afdoen aan de emoties van het moment, maar de disproportionele media-aandacht voor de ‘zielige patiënten en werknemers’ mag wel in perspectief geplaatst worden.

5. Marktwerking is mislukt!

Terwijl de medewerkers het pand verlieten met de tranen nog in de ogen, kregen de mensen al SP-foldertjes in de handen gedrukt en lastiggevallen met de anti-marktriedel. Ik vind het frappant dat dezelfde partijen die vooraan in de rij stonden om te klagen over belastinggeld dat aan banken zou worden ‘verkwist’ nu als een soort morele compensatie belasting- of premiegeld in een bodemloze put willen storten onder het mom van min maal min is plus. Ook frappant is het totale zwijgen over de misstanden bij de ziekenhuizen door dezelfde partijen. Of over schuldeisers, onder wie kwetsbare zzp’ers, die naar hun geld kunnen fluiten. De partijen kunnen hun politieke kapitaal beter investeren in het stellen van vragen zoals waarom een ziekenhuis dat ooit vanuit ideologische motieven is opgericht een bestuursvoorzitter (Willem de Boer) had die ook voor 0,75 fte op de loonlijst stond bij een ander ziekenhuis en daarmee de wettelijke beloningsnorm overtrad. En zo zijn er nog wel wat dingen te noemen. Maar het klagen over die harteloze zorgverzekeraar was kennelijk wat makkelijker. Het doet me denken aan een Volkskrant-artikel van zo’n twintig jaar geleden met de kop ‘Notaris failliet: marktwerking mislukt’. Toen dacht ik meteen: mislukt? Geslaagd!

Slotervaartziekenhuis marktwerking faillissement
  • Marcel Canoy

    Marcel Canoy is distinguished lecturer Erasmus School of Accounting and Assurance, adviseur van ACM en columnist van het Financieele Dagblad.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 13-11-2018 13:49

    "@Van Der Zanden: Er staat in mijn reacties meer dan genoeg verbeterpunten:

    Breng de financiering van de zorg onder bij een organisatie, niet bij een commerciële instelling. Een organisatie moet veel effectiever kunnen regelen wat nu door allerlei organisaties wordt geregeld, terwijl ze grofweg allemaal hetzelfde doen.

    Vereenvoudig de financiering. Donder het DBC systeem in de prullenbak, al voor de introductie was gevoeglijk duidelijk dat het daar thuishoort. Lees verder de blogs van de bestuursvoorzitter van de Maartenskliniek over de ICT in ziekenhuizen en handel er naar. Richt voor mijn part een organisatie op die de ICT in de ziekenhuizen onder haar hoede neemt, en gooi de commerciële ICT bedrijven het pand uit.

    Stuur alle papier, tijd, geld en energievretende accreditaties organisaties naar huis. Tot op de dag van vandaag is daarvan zelfs niet aannemelijk gemaakt dat de zorg voor patiënten zelfs maar een millimeter verbeterd. Het zijn de parasieten van de zorg en een vorm van verborgen werkloosheid. Men kan enorme bezuinigingen realiseren door deze af te schaffen. Dat hebben de Denen ook gedaan, en tot nu toe zijn er geen hordes Denen op onze ziekenhuizen afgekomen omdat de kwaliteit van hun ziekenhuizen instort.

    Als u wilt dat zorgverleners zuiniger gaan werken, schaf dan de tuchtcolleges af. Zoals een collega van mij al eens opmerkte, de mensen die ons manen zuinig te zijn met aanvullend onderzoek, zijn er nooit als je voor het hekje bij het tuchtcollege staat. En een gemiste diagnose, ook al is die nauwelijks relevant, is een garantie voor een klacht. Een collega van mij heeft als credo:"Geen patient het pand uit zonder scan". Hoe zou dat nu komen, denkt u.

    Betaal zorgverleners een fatsoenlijk salaris, gebaseerd op het aantal uren dat ze werken en koppel dit los van de productie die ze leveren. Dan hebben we waarschijnlijk meer artsen nodig dan nu.,

    Maar ik wed dat dat uitstekend betaald kan worden uit bovenstaande bezuinigingen. "

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 13-11-2018 13:23

    "@Ruchti Dank u! Ik ben toch altijd nog blij als er collega's zijn die zich wel in mijn commentaar herkennen!"

  • J.Ruchti, Specialist ouderengeneeskunde, Drachten 12-11-2018 19:03

    "@collega Bonte, als ik nog op Facebook zat zou ik uw reacties een "like" geven. Bedankt voor de bewoordingen waar ik het niet anders dan mee eens kan zijn. Zelfreflectie is en blijft voor veel mensen erg moeilijk en de waarheid zeggen kan erg pijnlijk zijn..."

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 09-11-2018 22:24

    ""Ik regelmatig pleit voor een economie met menselijke maat, zorg met menselijke maat."

    Zo, zo... Dat weet u dan in uw optredens en commentaren toch verdomd goed te verbergen, meneer Canoy. Volgens mij verwisselt de twee begrippen: Als ik uw commentaren goed gelezen heb, gaan die altijd over de zorg voor mensen afgemeten aan de economische maat..."

  • GJ Bonte, Neuroloog, Dalfsen 09-11-2018 22:11

    "@Enes: Dat beschouw ik als compliment!

    Helaas staat in het hele dikke boek, dat nog niet geschreven is, maar wat wel bestaat en waarin alle gedragsregels van het Medisch Gilde staan, dat je je "collega's" altijd met zijden handschoentjes behandeld

    Maar helaas, ik kom van de boerderij, wij zijn thuis opgevoed met het idee dat inhoud voor vorm gaat. Dat is in de huidige tijd een zeldzaamheid, maar nog steeds uiting van het boerengilde. En daar heb ik nu eenmaal meer mee dan met het Medisch Gilde.

    Dat de discussie op het scherpst van de snede gevoerd werd is wat Hans van Zanten blijkbaar tegen de borst stuit. Het zij zo. De inhoud gaat voor de vorm. "

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.