Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
Blogs & columns
Blog

De dokter als influencer

8 reacties

Gevaarlijke domheid vond ik het. Dodelijke domheid noemt Paul Scheffer het in NRC van 25 september. Vorige week zei een clubje influencers publiekelijk niet meer mee te doen. Met de coronamaatregelen wel te verstaan. Dat clubje is voor het oog van de natie volledig door het ijs gezakt. De hoofdprijs voor domheid valt onbetwist toe aan Famke Louise. Wel lief dat ze nu weer meedoet.

Er zijn ook dokters die roepen dat ze niet meer meedoen. Is dat geen reden voor doorhaling? Dokters die niet meer meedoen zouden als influencers weleens veel gevaarlijker kunnen zijn voor de volksgezondheid dan een stelletje twitterende tieneridolen. De redactie van MC gaat nu met die dokters in gesprek, lees ik. Ik ben benieuwd of dat helpt.

Genoeg hierover. Verreweg de meeste dokters deugen. Die willen wat bijleren. Hoe zit dat nou ook alweer met die epidemiologische parameter die door corona zo beroemd is geworden? Het reproductiegetal. Ik leg het uit aan een klasje leergierige dokters. Op een avond in een zaaltje in het midden van het land. Wat kun je ermee, met dat reproductiegetal?

Het reproductiegetal R0 duidt het gemiddeld aantal personen aan dat een geïnfecteerd individu besmet tijdens zijn infectieuze periode’, zeg ik. ‘We kunnen met die R0 het verloop van een epidemie beschrijven. Gaan we de goede kant op of niet? De R0 is een gemiddelde. De R0 heeft betrekking op een groep mensen: de virusdragers. Daarom is het een epidemiologische parameter. Is dat voor iedereen duidelijk?’

De collega's kijken me glazig aan. Snappen ze het nu? Ik ga misschien te snel. Het leerdoel van vanavond ‘begrip van het reproductiegetal en het belang ervan’ moet ik in elk geval halen. Daarom zet ik een tandje bij. Met een krijtje schrijf ik een formule op het bord:

R0 = p • c • d

‘Het reproductiegetal van een geïnfecteerd individu is p maal c maal d’, lees ik voor. ‘Daarbij staat de p voor de kans dat er bij één contact sprake is van virusoverdracht; de c is het aantal contacten per dag; en de d geeft het aantal dagen weer dat het geïnfecteerde individu besmettelijk is.’

Een kleine pauze om deze info te laten landen. Dan ga ik verder:

‘De epidemie zal uitdoven als R0 als gemiddelde kleiner is dan 1. De ziekte is stabiel in de populatie als R0 gelijk is aan 1. Als R0 groter is dan 1, hebben we een uitbraak: incidentie en prevalentie blijven stijgen. Wat kunnen we nu zelf doen om die R0 onder de 1 te krijgen?’

‘De p en de c verlagen’, zegt de collega op de achterste rij.

‘Heel goed! Waarom die d niet?’

‘Die d kúnnen we niet beïnvloeden. Althans: nu nog niet. Volgend jaar misschien wel, met antistoffen of een vaccin. De p en c kunnen we nu al verlagen. De p krijg je omlaag met social distancing en mondkapjes. De c gaat drastisch omlaag als je thuis blijft of in quarantaine gaat.’

‘U bent geslaagd!’

‘Ik ga nog een stap verder', zegt de collega op de achterste rij. 'Bij onze GGD’s zijn wij grotendeels gestopt met het bron- en contactonderzoek. En die corona-app werkt ook nog niet echt. Ik hou daarom zelf een contactdagboek bij. Ik noteer elke dag de namen en telefoonnummers van degenen met wie ik op anderhalve meter of minder in contact ben geweest. Die gegevens bewaar ik twee weken. Als ik positief test, informeer ik zelf mijn contacten en vraag ik ze om zich te laten testen. Ik probeer mijn collega's over te halen om ook hun contacten te gaan noteren'.

'En? Doen ze mee?'

'Eerst niet. Nu heb ik een paar volgers. Als iedereen zich zou gedragen als een geïnfecteerd individu, dus als een besmettingsbron, zouden we een enorme slag maken tegen het coronavirus. Dat betekent dus thuisblijven (c) en je sociaal gedrag aanpassen (p). De R0 duikt dan snel omlaag. Ons gedrag is ons belangrijkste wapen.'

Gedrag dat navolging verdient. Samen kunnen we corona de baas. Maar je moet wel meedoen. Als individu en als professional. Elke dokter is een influencer.

lees meer van André Weel
covid-19
  • André Weel

    André Weel is bedrijfsarts en epidemioloog, werkzaam voor IKA Ned in Amsterdam.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen
Reacties
  • Herman Mees, Huisdokter, Zuidlaren 02-10-2020 14:05

    "Beste collega Andre, je stukjes lees ik regelmatig en met genoegen, maar de betweterige gelijkhebberige zelfingenomenheid waarmee je dit stukje schrijft is overweldigend. Je bent vast een knappe dokter, met je reproductiegetalberekening, maar heb je zóveel gelijk, dat anders kijkende, goed nadenkende dokters wel in het register doorgehaald kunnen worden? en: de redactie van MC gaat met "ze" in gesprek, ik ben benieuwd of dat helpt. Helpt waarvoor? Of waartegen? Ik begrijp, het is een column, die mag prikkelend zijn. Ik voel me geprikkeld, omdat in deze coronahysterie, net als in het sprookje van de Kleren van de Keizer, ook heel veel in het algemeen weldenkende mensen blindelings achter virologen, outbreakteam en overheid blijven aanlopen zonder hun gezonde verstand te gebruiken, en zonder te proberen alles in proportie te blijven zien. De proporties waarbinnen er gekeken wordt naar al het andere leed. En dat is niet links, niet rechts, en niet dom of misdadig, maar betrekkelijk moedig, in deze nieuwe polariserende wereld.

    Herman Mees, oud, met gezin en medewerkers Covid-19 positief.
    "

  • Rick van den Doel, Huisarts, Amsterdam 01-10-2020 14:25

    "1. Wij hebben bij een griepgolf nog nooit zo'n enorme stijging in IC opnames gezien zoals in maart en april.
    2. Wij zien bij een griepgolf nooit dat een derde van de bewoners van een verpleeghuis komt te overlijden binnen enkele weken tijd.
    3. Tijdens een reguliere griepgolf zie ik zelden (relatief jonge) mensen met saturaties onder de 85% tijdens mijn werk op de huisartsenpost (waar ik vrij veel werk). In maart en april (en nu weer) kwam/kom ik dit toch erg vaak tegen bij COVID-19 patiënten.
    4. Bij een griepgolf heb ik nog nooit zoveel mensen gezien die langer dan 7 dagen een gemeten temperatuur houden van boven de 38 graden zonder dat er sprake is van een duidelijke superinfectie. .

    Bovenstaande kan ik echt niet verklaren doordat het ons 'first contact' was met een nieuw virus.

    Ik zie nu in mijn regio ook weer dat ook relatief gezonde/relatief jonge mensen met forse dyspnoe binnenkomen en slechte parameters hebben bij eerste presentatie. COVID-19 is en blijft wat mij betreft een indrukwekkend ziektebeeld.

    U mag zeker kritisch zijn op de maatregelen, maar ik vind de vergelijking met de seizoensgriep misplaatst.
    "

  • B.J.Kole, Huisarts, Utrecht 01-10-2020 13:49

    "ook dat klopt niet @anoniem

    https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2020/40/10-duizend-coronadoden-tijdens-eerste-golf-van-de-pandemie

    In de eerste zes maanden van 2020 overleden ruim 86 duizend inwoners van Nederland. Dat is bijna 9 duizend meer dan in het eerste halfjaar van 2019 en ruim 5 duizend meer dan in dezelfde periode in 2018. De hogere sterfte valt samen met de corona-epidemie in Nederland. Vanaf maart tot en met juni 2020 stierven 7 797 mensen bij wie COVID-19, de ziekte veroorzaakt door het nieuwe coronavirus, was vastgesteld door de behandelend arts. Van nog eens 2 270 overledenen gaf de behandelend arts of schouwarts aan dat de doodsoorzaak vermoedelijke COVID-19 was. In totaal stierven dus 10 067 mensen bij wie vastgestelde of vermoedelijke COVID-19 de doodsoorzaak was. Van alle coronadoden ontving 60 procent zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) en was 53 procent man. Dit blijkt uit voorlopige cijfers over doodsoorzaken die het CBS vandaag publiceert."

  • Calister, HAIO, Eindhoven 01-10-2020 12:55

    "@ anoniem, wat zegt u dan van de overvolle ICs afgelopen lente? Ook al zou niks anders kloppen qua informatieverstrekking over het virus, dan blijft dat wel een feitje dat toch niet te verklaren valt? Of loopt Gommers en Kuipers onzin te vertellen en onrust te zaaien?"

  • anoniem, bedrijfsarts, baarn 30-09-2020 20:21

    "Qua sterfte cijfer is het vergelijkbaar. Voor een overheid is dat het getal dat bepalend is voor maatregelen. Anders niet.
    Natuurlijk zijn het andere virussen, maar die details zijn niet meer belangrijk voor een overheid als ze het zelfde sterfte cijfer hebben. "

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.