Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
naar overzicht
Nieuws

Vier onderzoeken OM naar ‘onzorgvuldige’ euthanasie

Plaats een reactie

Het Openbaar Ministerie start in vier zaken die door de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie (RTE’s) in 2017 als onzorgvuldig zijn beoordeeld, een strafrechtelijk onderzoek. Het totaalaantal onzorgvuldig geachte euthanasiezaken in onderzoek komt daarmee op vijf.

De toetsingscommissies spraken in 2017 twaalf keer het oordeel onzorgvuldig uit op een totaal van 6585 zaken. Twee zaken daarvan worden door het OM nog beoordeeld. In vier van de tien andere zaken kondigt het OM nu een strafrechtelijk onderzoek aan, tegen twee huisartsen en twee specialisten ouderengeneeskunde, in de zes overige niet. Als de onderzoeken zijn afgerond, beslist het College van procureurs-generaal om wel of niet te vervolgen.

De officier van justitie in Noord-Holland onderzoekt twee zaken van dezelfde specialist ouderengeneeskunde van de Levenseindekliniek. Het ene onderzoek richt zich op de dood van een 67-jarige vrouw in mei 2017 die wilsonbekwaam was en alzheimer had, zaak 2017-103. Volgens de toetsingscommissie was de wilsverklaring niet herbevestigd en was het lijden onvoldoende onderbouwd. Mogelijk heeft ook een rol gespeeld in de beslissing van het OM dat de eigen huisarts, de huisarts verbonden aan het verpleeghuis waar de vrouw werd opgenomen én de SCEN-arts niet positief stonden tegenover het euthanasieverzoek. De andere zaak tegen deze arts gaat over een 84-jarige patiënte met een combinatie van aandoeningen, die juni vorig jaar overleed. Er waren volgens de arts voor de tot dan toe zeer zelfstandige patiënte geen aanvaardbare mogelijkheden meer om het lijden te verlichten. De toetsingscommissie was dat in oordeel 2017-79 niet met de arts eens.

Justitie in Oost-Nederland onderzoekt de euthanasie van een 72-jarige vrouw in april 2017. Zij werd palliatief behandeld voor een gemetastaseerd pancreaskopcarcinoom. ‘Twee dagen voor de levensbeëindiging raakte de vrouw in coma waardoor er sprake was van ernstige afasie en een wisselend verlaagd bewustzijn’, aldus het OM. De toetsingscommissie bekritiseerde het oordeel van de huisarts over het verzoek en het lijden in dit dossier (nummer 2017-73). In gesprekken met de RTE zou de huisarts hebben bevestigd druk van de familie te hebben ervaren om levensbeëindigend te handelen.

Het OM in Den Haag onderzoekt de dood van een 84-jarige COPD-patiënte in februari vorig jaar. Ze had al vijftien jaar last van gehoorverlies en al vier jaar een slechte eetlust nadat reuk en smaak waren uitgevallen en dreigde mede door kromstand van haar vingers haar zelfstandigheid te verliezen. De betrokken huisarts heeft de patiënte verschillende keren geadviseerd de longarts te bezoeken, maar heeft zich, volgens de RTE in oordeel 2017-31, te snel neergelegd bij haar weigering en ‘te lichtvaardig’ geoordeeld dat haar lijden uitzichtloos was. De alzheimer-casus uitgezonderd, gaven de SCEN-artsen in alle gevallen groen licht.

Afgelopen september maakte het OM bekend een strafrechtelijk onderzoek te starten naar een specialist ouderengeneeskunde die in het voorjaar van 2016 euthanasie uitvoerde bij een 74-jarige ernstig demente en wilsonbekwame vrouw. De toetsingscommissies oordeelden dat die zaak, met nummer 2016-85, niet aan de zorgvuldigheidseisen voldeed. Het was voor het eerst in de geschiedenis van de euthanasiewet, die in 2002 van kracht werd, dat het OM toen een onderzoek startte naar aanleiding van het oordeel van de RTE.

Vorig jaar mei publiceerde het OM de vernieuwde ‘Aanwijzing vervolgingsbeslissing over actieve levensbeëindiging op verzoek’. Nieuw was de nadruk op twee ‘substantiële zorgvuldigheidseisen’: het vrijwillig en weloverwogen verzoek en het uitzichtloos en ondraaglijk lijden. Verdenking van schending van deze eisen ‘dient, behoudens uitzonderingen, tot strafrechtelijke vervolging te leiden’ aldus de aanwijzing. Procureur-generaal Rinus Otte ontkent vandaag in Trouw dat de plotse toename in het aantal onderzoeken met de nieuwe aanwijzing samenhangt. ‘Wij bekijken dat per zaak. Het zou hierna weer een paar jaar kunnen duren voor er een nieuw onderzoek komt. Deze vier zaken gaan voor ons om voldoende serieuze zaken. We laten die nu onderzoeken, het is helemaal niet gezegd dat er ook vervolging komt.’

KNMG-voorzitter René Héman stelde vandaag in een reactie dat het gaat om complexe zaken waaronder euthanasie in geval van gevorderde dementie en het criterium van uitzichtloos lijden. Héman: ‘Daar discussiëren zowel artsen, juristen als publiek al heel lang over. Een heldere norm is cruciaal voor de rechtszekerheid van dokters – waar moet je je aan houden om strafbare euthanasie te voorkomen – én voor het publiek om vertrouwen te houden in de artsen en de Nederlandse euthanasiepraktijk.’

Trouw: 'Regels bepalen de waardigheid van het levenseinde'

Lees ook

print dit artikel
Nieuws werk KNMG euthanasie zelfdoding
  • Eva Nyst

    Eva Nyst (1973) is journalist bij Medisch Contact en heeft als aandachtsgebieden veiligheid, recht, ethiek en preventie.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • Er zijn nog geen reacties
 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.