Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
Laatste nieuws
M. Bongers G. Oei
29 oktober 2009 3 minuten leestijd

Vaardigheden kweken in skillslab

Plaats een reactie

Aios oefenen meer na invoering themamaanden

Hoe krijgen opleiders aios vaker het lab in om hun vaardigheden te trainen? Een pittige uitdaging, die het Máxima Medisch Centrum (MMC) met succes is aangegaan.

In het Veldhovense MMC, het eerste niet-universitaire opleidingsziekenhuis met een skillslab, verzorgen de gynaecologen al sinds 1994 landelijke cursussen in laparoscopisch opereren. De trainingen worden georganiseerd door Skills Trainingen Eindhoven (STE) en behelzen naast live patiëntendemonstraties ook hands-ontraining in het vaardigheidslab.

Aios en anios moeten echter veel vaker oefenen om de vaardigheid onder de knie te krijgen. Op zoek naar manieren om hen hiertoe meer te prikkelen begonnen in 2003 de gynaecologen van het MMC met wekelijks een half uur heel gericht onderwijs aan aios en anios: de ene week theoretisch (Theoretisch Onderwijs Gynaecologie Assistenten – Toga) en de andere week praktisch (Praktisch Onderwijs Gynaecologie Assistenten – (Poga). 

Ervaring overbrengen
Centraal bij deze wekelijkse lessen staat een spontane, interactieve kennisuitwisseling. Daar waar de wekelijkse refereermiddagen zich toespitsen op evidence-based medicine door middel van Pico’s (Patient Intervention Comparison Outcome) en Cats (Critical Appraised Topics), is dit onderwijshalfuurtje nadrukkelijk bedoeld om als specialist de eigen ervaring aan de jonge collega’s over te brengen. De vaardigheidsoefeningen werden uitgevoerd in het skillslab waarin laparoscopische opstellingen, verloskundige fantomen en basale hechtmatjes staan.

De maand van...
De rest van de week bleef het vaardigheidslab echter leeg. Totdat het idee ontstond om een maand lang een compact en intensief programma aan te bieden dat duidelijk herkenbaar is en waarbij alle beschikbare onderwijsmomenten (wekelijkse Toga, Poga en refereermiddag) besteed worden aan één onderwerp. Met aan het einde van de maand een finale waarin praktische en theoretische kennis worden getoetst. ‘De maand van…’ was geboren.

In februari 2006 beet ‘De maand van de laparoscopie’ het spits af. Alle opleidingsuren op de maandagen in februari werden aan dit onderwerp besteed. Aanvankelijk waren het alleen de gynaecologen die het theoretische onderwijs verzorgden. Tijdens de latere themamaanden gebeurde dat steeds, om het leereffect te vergroten, door een koppel van een gynaecoloog en een a(n)ios, waarbij de laatste een presentatie voorbereidde.

Voor het praktische gedeelte werd van tevoren voor iedereen een logboekje gemaakt met daarin de verschillende vaardigheden die moesten worden geoefend. De eerste maand (inmiddels zijn er vier maanden van de laparoscopie geweest) werd afgesloten door een spannende finale. Na een theoretische toets volgde een praktische toets, inclusief wedstrijd. Met vier oefenopstellingen werden de verschillende vaardigheidsoefeningen door een ieder uitgevoerd en nauwkeurig geklokt. De winnaar was, tot onze verrassing, een van onze beginnende anios, die zich zeer gedreven had ingezet voor de praktische oefeningen. Oefenen bleek dus inderdaad te werken. Bovendien beheersten de assistenten al snel moeilijke handvaardigheden zoals laparoscopisch hechten, zodat zij dit eerder op de operatiekamer mochten toepassen.

Meer diepgang
Inmiddels is het concept verder uitgewerkt en zijn er, naast laparoscopie, verschillende andere themamaanden tot stand gekomen: hysteroscopie, perinatologie, fertiliteit, oncologie, episiotomie, seksuologie, patiëntveiligheid en simulatie. Door de verschillende onderwerpen in detail en themagewijs een maand lang op de agenda te zetten, wordt niet alleen intensiever geoefend maar ook meer diepgang bereikt.

Een mooi voorbeeld hiervan was de maand van de episiotomie. Naast de theorie nodigde dit onderwerp uit om bij te houden of een ieder werkzaam op de verloskamers ongeveer even vaak een episiotomie zet. Inmiddels wordt het zetten van een episiotomie gemeld bij het ochtendrapport en onderbouwd door de parteur. Eén avond hadden wij de verloskundige uitgenodigd die de ‘epi-no’ propageert. Het praktische deel bestond uit het oefenen van het hechten van de totaalruptuur op prachtige (door onszelf ontwikkelde) modellen.

De toets was een combinatie van examenvragen en het hechten van een totaalruptuur volgens sultan. Bovendien heeft deze opzet geresulteerd in het maken en veranderen van protocollen en richtlijnen binnen onze kliniek. De aios en anios, die op deze manier zijn verleid tot frequent oefenen in het skillslab, hebben ‘De maand van…’ steeds zeer positief geëvalueerd. En hun kennis en handvaardigheid zijn toegenomen.

Marlies Bongers,
Guid Oei,
gynaecologen bij het Máxima Medisch Centrum, Veldhoven

Correpondentieadres: m.bongers@mmc.nl;
c.c.: redactie@medischcontact.nl

Geen belangenverstrengeling gemeld.

Samenvatting
- Het Máxima Medisch Centrum stimuleert aios en anios om meer praktische vaardheden te trainen en het skillslab vaker te bezoeken.
- Daarbij wordt steeds één soort vaardigheid tot thema gemaakt (bijvoorbeeld laparoscopie) en intensief geoefend.
- Dit levert de gewenste resulaten op: aios en anois reageren positief en hun handvaardigheid neemt toe.

Aios gynaecologie verbeteren hun laparoscopische oog-handcoördinatie in het skillslab. Op een beeldscherm zien ze hoe de instrumenten reageren op hun bewegingen. beeld:auteurs
Aios gynaecologie verbeteren hun laparoscopische oog-handcoördinatie in het skillslab. Op een beeldscherm zien ze hoe de instrumenten reageren op hun bewegingen. beeld:auteurs

>>Naar Nummer 44 - 29 oktober 2009

aios evidence based medicine anios
Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen
Reacties
  • Er zijn nog geen reacties
 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.