Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
Laatste nieuws
Nieuws

Schippers: ‘Geluidsopnames consult goed idee’

16 reacties

Om samen beslissen makkelijker te maken, vindt VWS-minister Schippers het een goed idee als patiënt en arts afspreken het gesprek op te nemen. Dat stelt Schippers vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

Het idee om een geluidsopname te maken van een consult kwam aan de orde tijdens de behandeling van het burgerinitiatief ‘Schriftelijke informatieplicht medische behandelingsovereenkomst’. Schippers zegde toen toe om bij de wijziging van de Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO) ook te kijken naar de juridische status van zo’n opname en het recht om een gesprek op te nemen.

VWS zet een aantal ‘spelregels’ op een rij waaraan arts en patiënt zich moeten houden. De opname mag alleen voor eigen gebruik zijn. Wil de patiënt deze toch publiceren, dan is de Wet bescherming persoonsgegevens van toepassing, omdat de stem van de arts een persoonsgegeven is. Het is niet verplicht, maar wel ‘fatsoenlijk’ als de patiënt toestemming aan de arts vraagt en meldt dat de recorder loopt. Als een arts bezwaar heeft tegen opname, dan kan een patiënt vragen om schriftelijke informatie. De WBGO verplicht een arts om aan dat verzoek te voldoen.

In de brief laat Schippers weten dat uit eerdere uitspraken van rechters – ook van de Hoge Raad – blijkt dat geluidsopnames in een rechtszaak kunnen worden gebruikt. In eerdere tuchtzaken werd ook stiekem opgenomen materiaal als bewijsmiddel gebruikt. Het hangt van de omstandigheden af of de rechter gebruik van een stiekeme opname toestaat, concludeert ze. Schippers: ‘Daarin treed ik niet.’

De Amerikaanse hoogleraar huisartsgeneeskunde Glyn Elwyn publiceerde afgelopen jaar in The BMJ een onderzoek waaruit bleek dat zeven op de tien patiënten de wens hebben om een consult op te nemen. Belangrijkste reden is de mogelijkheid om terug te luisteren en er met anderen over te overleggen. Vijftien procent maakte stiekem opnames, vaak uit angst dat de arts het verzoek zou afwijzen. Marleen Kunneman promoveerde afgelopen maand in de medische besliskunde. Volgens haar gebeurt het weinig dat patiënten de recorder aanzetten, maar kan het handig zijn. Kunneman: ‘De schattingen lopen uiteen, maar zonder opname is een patiënt rond de 40 tot 80 procent van de informatie direct na afloop van het consult al vergeten.’

Artsenfederatie KNMG laat weten meerwaarde te zien in het opnemen van gesprekken tussen arts en patiënt. ‘Het kan bijvoorbeeld de zorg verbeteren als iemand heel emotioneel is of de taal niet zo goed machtig’, aldus een woordvoerder. LHV-voorzitter Ella Kalsbeek zei vanmorgen tegen BNR-radio het een goed idee te vinden. ‘Ik denk dat het bij huisartsen het probleem minder vaak voorkomt dan bij specialisten.’ Huisartsen zijn laagdrempelig, je kunt de volgende dag nog even langsgaan om toelichting te vragen.

Eva Nyst

@medischcontact

Beluister Ella Kalsbeek in BNR-radio

© Shutterstock
© Shutterstock
Lees ook:
Nieuws werk tuchtrecht Schippers VWS
  • Eva Nyst

    Eva Nyst (1973) is journalist bij Medisch Contact en heeft als aandachtsgebieden veiligheid, recht, ethiek en preventie.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen
Reacties
  • M.P. de Bakker, Huisarts, DEURNE Nederland 20-03-2016 01:00

    "Misschien een idee om eerst de al vaker geopperde volstrekt achterhaalde 10 minuten consult-duur als basistijd bij de huisarts te laten vervallen en uit te breiden naar standaard 15-20 minuten. Dan blijft er voor zowel huisarts als patient meer tijd over voor informatie-uitwisseling, blijft er ook meer hangen bij de patient en zijn er minder opnames nodig. Het lijkt me ridicuul om van die "haast"-10-minuten consult-opnames te maken waarin de huisarts door gebrek aan tijd toch niet alle informatie kan verstrekken. Dat is het paard achter de wagen spannen."

  • A.L. Cense, Psychiater, STOUTENBURG Nederland 19-03-2016 01:00

    "Op grond van enige praktijkervaring met dit fenomeen zou mijn advies aan collega's, -zeker de psychiaters-, zijn "win-win van maken en niet moeilijk over doen":

    Daar waar het adviesgesprekken en/of bespreking van behandelplannen betreft prefereer ik verre een dialoogvorm die zo nodig teruggeluisterd kan worden boven de vaak enorm trivialiserende nu verplichte schriftelijke rituelen. Dus eis schrappen van die verplichting en zet er iets beters voor in de plaats.

    Zo nu en dan komt ook de vraag ter tafel of ik bezwaar heb tegen opnemen van meer therapeutische gesprekken. Soms, -afhankelijk van context-, ventileer ik enige twijfels daarover maar ik geef altijd toestemming. Zonder enige uitzondering wordt dan in de praktijk na een, maximaal twee, keer van opnemen afgezien. Kennelijk is afluisteren zonder de levendigheid van een directe dialoog een armetierige bezigheid. En mocht ik ooit toch iemand tegenkomen die de indruk maakt gestolde gesprekken als de eeuwige waarheid te koesteren, dan wacht er een schone therapeutische taak.

    Enne ... laten we een potentieel diskwalificerend ballonnetje van Schippers niet verwarren met een legitieme vraag van de patiënt.
    "

  • J.M. Keppel Hesselink, arts-pijnbehandelaar, BOSCH EN DUIN Nederland 19-03-2016 01:00

    "Hadden we niet ooit geleerd dat de verbale informatie 20% inneemt van een interactie tussen 2 mensen en de non-verbale informatie 80%, geheel in lijn met de regel van Pareto? Het opnemen van slechts 20% van een informatie-uitwisseling tussen behandelaar en patient is dus op zich al helemaal van de gekke. Voorts is het een teken van een maatschappij in verval, waarbij getracht wordt elke onzekerheid uit te bannen met regels, richtlijnen en opnames van gesprekken.

    Dit is een strijd die nooit gewonnen kan worden, en die alleen maar leidt tot een verzanding van acties. Liepen de raderen van de maatschappij vroeger op olie van vertrouwen, nu knarst het zand van wantrouwen overal, eist de patient zijn recht op, en zegt geen enkele arts zich meer echt wat hij denkt.

    Je redt het dan beter met neutrale statements, het kan vriezen en dooien, we zullen wel zien, eerst nog even het alfa-pipelinezuur afwachten en later weer eens collega X, Y en Z laten kijken. Dan pakt niemand je met die opnames, en die 80% non-verbale informatie die zenden we gewoon niet meer uit!"

  • A.A.C.M. Maes, huisarrts, DIEREN Nederland 16-03-2016 01:00

    "En de rechten va de arts, hoe staat het daarmee? In 2005 heeft LHV geprobeerd de medische aansprakelijkheid te beperken door met de ingeschreven een contract te sluiten de aansprakelijkheid te beperken tot 1,2 mln (het max verzekerd bedrag). Dit voorstel is toen massaal afgeschoten (VWS, NPCF en IGZ, de inspecteurs Edgar en Sardeman). Dit leidt tot aangepast gedrag in de spreekkamer. En dan komt dit net nu per 1.1.2016 de Wkkgz geldt, waarbij de patient bij een klacht via geschillencie 25.000 euro kan claimen. Met die opnames haal je dus ook nog de juridische ellende in huis. Ik zou zeggen als beroepsgroep: afwijzen! Vraag z.n. of de patiënt nog een keer terug komt of stel de hamvraag a/h eind van het consult: is alles wat ik heb gezegd goed begrepen en overgekomen? In dien ja: klaar! indien nee, nog eens uitleggen! Wat is daar mis mee? "

  • R. Bose, Psychiater, SUSTEREN Nederland 15-03-2016 01:00

    "( vervolg op eerste deel)
    Verder, zoals door collega’s aangegeven betreft een gesprek wat niet eenduidig de karakter heeft van een adviesgesprek is het achteraf beluisteren van een geluidsopname in afwezigheid van de gesprekspartner niet bij voorbaat een zinvolle manier om het begrip te bevorderen. Met risico van zelfs het verkeerd begrijpen van de nuanceringen in een gesprek, met name als ze de eerste keer ook al niet begrepen zijn.

    We moeten ten slotte denken aan het principe:“ First do no harm”
    Het handelen conform dit adagium zou kunnen inhouden dat we naar de minister overbrengen dat het stellen van een behandelovereenkomst niet het enige is wat in het arts-patient gesprek voorkomt.
    En dus in veel gevallen niet te simplificeren door enkel het naluisteren van een geluidsopname.

    Overigens zou het fijn zijn als alle betrokkenen de ruimte zouden krijgen om – zonder deze weinig relevante distracties - een gezamenlijk inspanning te doen met een doelgericht inzet van schaarse middelen voor daar wat het over gaat in de gezondheidszorg.
    Inclusief een goed mondeling en ondersteunende schriftelijk uitleg van het behandelovereenkomst.

    "

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.