Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
naar overzicht
Claire Loots
02 september 2015 3 minuten leestijd
video

Pak uitval aiossen anders aan

6 reacties

Meer aandacht voor persoonlijke ontwikkeling in de basisopleiding

De uitval onder aiossen is hoog. In dat verband werd eerder in Medisch Contact gepleit voor assessments bij de sollicitatie. Dat kan, zegt Claire Loots, zelf aios huisartsgeneeskunde, maar dan wel met een heel andere insteek.

Begin dit jaar verscheen het artikel ‘Assessments moeten uitval aiossen beperken’ in Medisch Contact (MC 4/2015: 122). De auteurs spreken van een ‘mismatch’ tussen aiossen en de opleiding tot specialist, omdat ‘jonge dokters vaak niet goed weten wat ze kunnen verwachten van een specialisme’. Zij pleiten daarom voor de invoering van assessments bij de sollicitatieprocedure. Maar deze benadering zal het probleem niet zomaar oplossen, en wel om twee redenen.

Voorlichting
In de eerste plaats stellen de auteurs dat de oorzaak van de uitval eerder wordt veroorzaakt door onvoldoende informatie over de opleiding dan over de aios. Betere voorlichting over de opleiding en het werk als specialist ligt dus meer voor de hand. Voor- en nadelen van het specialisme, werkbelasting, patiëntenpopulatie, arbeidskansen, mogelijkheden voor verdieping en ruimte voor werk-privébalans moeten eerlijk geïnventariseerd, overwogen en besproken worden. Vóór de daadwerkelijke sollicitatieronde zou er bijvoorbeeld een bijeenkomst kunnen plaatsvinden voor geïnteresseerde kandidaten, waarbij opleiders deze aspecten met de kandidaten bespreken. Ook zou het goed zijn om een kandidaat te koppelen aan een specialist/opleider zodat deze vóór de officiële sollicitatie een-op-een met elkaar in gesprek kunnen over de aansluiting van het specialisme bij de persoonlijkheid, talenten en prioriteiten van de aios en vice versa.
 

Welk specialisme sluit aan bij persoonlijke kenmerken en drijfveren?

Zelfinzicht
De tweede reden. Natuurlijk kan het voor het verwerven van duidelijk inzicht in persoonlijkheid en talenten zinvol zijn om assessments toe te passen. Deze horen echter in het basiscurriculum thuis en zullen als doel moeten hebben persoonlijke groei te bewerkstelligen.
Zoals bekend staan in het CanMEDS-model zes competenties beschreven voor artsen: samenwerking, communicatie, professionaliteit, organisatie, maatschappelijk handelen en kennis en wetenschap. De meeste competenties kunnen alleen ontwikkeld worden door voldoende zelfinzicht en door open te staan voor persoonlijke groei. Het is dan ook noodzakelijk dat hier tijdens de basisopleiding meer aandacht voor komt. En daarbij kunnen assessments om competenties en vaardigheden in kaart te brengen een nuttige en ondersteunende rol spelen. Want door meer aandacht te geven aan persoonlijke ontwikkeling tijdens de basisopleiding zullen de afgestudeerde artsen beter weten wie zij zijn, waar ze energie van krijgen en waar hun talenten en valkuilen liggen. Door dit inzicht zullen zij artsen zijn die vanuit hun talenten met (com)passie kunnen blijven werken. Ook geneeskundestudenten die inzicht hebben in hun persoonlijke kenmerken en drijfveren zullen beter kunnen inschatten welk specialisme daar goed bij aansluit. In combinatie met helder inzicht in de opleiding zal dit een vruchtbare bodem vormen voor onderwijs en ontwikkeling van jonge artsen.

Passie
Als we meer aiossen met succes de opleiding willen laten afronden, zullen we met elkaar moeten praten over passie, intrinsieke motivatie, talenten, medemenselijkheid. Daarnaast moeten we in gesprek over hoe we onszelf kunnen blijven voeden door actief ruimte te creëren voor (com)passie en energie.
Ik ben ervan overtuigd dat artsen die werkelijk weten waar hun passie ligt, ook in tijden van schaarste een plek vinden die bij hen past en dat dit aiossen zijn die met plezier hun opleiding doorlopen en afronden.


Claire Loots
PhD, aios huisartsgeneeskunde, oprichter Geneeskeuze
contact: c.m.loots@amc.nl; cc: redactie@medischcontact.nl

Geen belangenverstrengeling gemeld



Lees ook

© iStock
© iStock
print dit artikel
video opleiding opinie aios
Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • W.J. Duits, Bedrijfsarts, HOUTEN Nederland 08-09-2015 00:00

    "Het blijft voor mij toch een vraag, hoe kan dit gebeuren? Hoe kan het toch dat kennelijk zoveel jonge dokters het uiteindelijk niet halen? Hoe kan het dat het voor een jonge arts niets duidelijk is wat een bepaald specialisme inhoudt. Er wordt toch lesgegeven op de Universiteit, er worden practica gedaan, er worden co-schappen gedaan. Het is des te zorgelijker voor deze afhakers, want waar kan je dan nog terecht? Geneeskunde is toch wel een heel erg gespecialiseerde studie geworden, met nog weinig ruimte voor andere wetenschappelijke ervaring.
    Mijn persoonlijk ervaring als vader van een geneeskundestudent is dat er erg weinig tijdens de opleiding wordt gezegd over de zwaarte van het vak en welke bijzondere positie en verantwoordelijkheid je hebt als arts. In mijn ervaring kan er tijdens de co-schappen veel te weten worden gekomen over bepaalde specialisaties, maar dan zul je als student wel actief moeten zijn om dat na te zoeken.
    Selectie aan de poort zal ook meer aandacht moeten krijgen, en vooral veel voorlichting. Het beroep van arts is geen doktersromannetje, het is hard en lang werken, er gebeuren heel veel ingrijpende dingen waar je als arts mee te maken krijgt. Het is geen geplaveide weg naar een mega-inkomen met villa 3 auto's en een zwembad.
    In de opleiding heb ik veel gehoord dat alles "leuk" moest zijn, en meer "met echte patiënten werken", maar geven we daarmee geen verkeerd signaal af, als we daar in meegaan als opleiders? Want als we het "leuk" maken met "echte patiënt", maakt dat de student bewuster van zijn of haar keuze voor dit toch zware beroep?
    We hebben nog veel te doen, waar gaan we beginnen om zoveel mogelijk te voorkomen dat jonge dokters er pas achter komen dat ze eigenlijk het verkeerde vak hebben gekozen als ze al klaar zijn met hun studie. Hoe kunnen zij nog omscholen? Een andere studie volgen kan niet meer. Het is ook een hoop menselijk leed en verspild talent waar we dan mee hebben te maken."

  • L.J. Schmit Jongbloed, arts, consultant, OEGSTGEEST Nederland 08-09-2015 00:00

    "Prima idee om tijdig te beginnen met een beroepsorientatie voor een richting waarin je 40 jaar (!) werkzaam zult zijn.
    Ik zou willen voorstellen dat iedere co-assistent aan het einde van ieder co-schap overlegt met de opleiders over zijn/haar geschiktheid voor het vak. Vooraf kan men zich oriënteren via diverse sites zoals http://www.smbs.buffalo.edu/RESIDENT/CareerCounseling/pdf waar per specialisatie de meest benodigde karaktereigenschappen staan genoemd.

    Door zo'n gesprek worden co-assistenten zich beter bewust van hun sterke en minder sterke kanten in relatie tot de diverse specialismen.

    Lodewijk Schmit Jongbloed, arts, MBA, aios-coach"

  • Rutger Beekhuis, Amsterdam 08-09-2015 00:00

    "Natuurlijk zou het mooi zijn als het thema "persoonlijke ontwikkeling" structureel onderdeel zou gaan uitmaken van de basisopleiding. Ik juich het feit toe dat dit steeds meer geaccepteerd gedachtegoed is. En ik zou er graag wat aan willen toevoegen...

    Vergeet niet dat persoonlijke ontwikkeling een continu proces is.

    Soms krijg ik het gevoel dat men nog steeds vaak (onderbewust) verwacht dat "volgroeide" en "volleerde" specialisten "af" zijn. Dat ze vanaf dat moment moeten gaan presteren. En dat er dan geen ruimte meer mag zijn voor twijfel, fouten, zelfinzicht en weer leren.

    Persoonlijke ontwikkeling is voor iedereen van elke leeftijd of van elk evaringsniveau relevant en verdient expliciete aandacht. Scholieren, studenten, co's, AIOS, specialisten (junior, medior en senior) en gepensioneerden. Ook het specifieke onderdeel van persoonlijke ontwikkeling dat over "wie ben ik als mens en hoe wil ik mijn rol als professional daarbinnen invullen" gaat. De antwoorden op deze vraag veranderen namelijk door de tijd heen voor een persoon. Je kunt je als co-assistent fantastisch voorbereiden op het maken van keuzes (voor een specialisme) en op de gevolgen daarvan (work-life-balance, cultuur in de maatschap, te verwachten patientencontact, etc etc). En dat zal ook zeker helpen. Maar dat zal toch nooit helemaal helder maken hoe je zal aarden en functioneren als je eenmaal AIOS bent. Dan pas ervaar (of sterker nog: doorleef) je echt hoe het is. Dat maakt dat er nieuwe twijfels en vragen zullen gaan spelen. En dat is ook weer zo als je eenmaal specialist bent. Zo doen wij mensen dat nou eenmaal. En ieder mens MOET daar telkens weer doorheen. Dit proces is één van de ingrediënten van filosofie en psychologie... Daar buigen zich al eeuwen grote denkers over.

    Dus ja! Schenk hier aandacht aan binnen de basisopleiding. En ja! Schenk hier aandacht aan tijdens de vervolgopleiding. En ja! Schenk hier aandacht aan gedurende de tijd als specialist. Daar worden de betrokken individuen beter van en daar plukt hun omgeving weer de vruchten van...

    Ik ben coach en trainer en werk met artsen (van alle ervaringsniveaus) aan hun persoonlijke ontwikkeling. Individueel en in groepsverband."

  • M.H.A. van der Pas 05-09-2015 00:00

    "Zou de uitval ook nog wat met de vaak extreem lange werkdagen en hoge werkdruk te maken kunnen hebben, of is dat iets waar AIOS immuun voor (behoren te) zijn? "

  • W. van der Pol, ziekenhuisapotheker en counselor, Delft 03-09-2015 00:00

    "Het klinkt allemaal erg ingewikkeld. Vooral de passie. Is het niet zo dat het aanbod de vraag bepaalt? Is het specialisme niet gekozen omdat er toevallig plek was? En verder, wat betekent "uitval"? Waar blijven de uitvallers? Overstap naar een ander beschikbare opleidingsplaats? Managementfunctie?"

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.