Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
naar overzicht
Nieuws

Eerste arts vervolgd voor euthanasie demente patiënt

3 reacties

Voor het eerst in de geschiedenis wordt een arts vervolgd onder de euthanasiewet. Het is de specialist ouderengeneeskunde die in 2016 een diepdemente patiënte euthanasie verleende op basis van een schriftelijke wilsverklaring, zo maakte het Openbaar Ministerie vandaag bekend.

Juli 2018 kreeg de specialist ouderengeneeskunde een berisping van het Regionaal Tuchtcollege voor de Gezondheidszorg Den Haag, nadat de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) een klacht tegen de arts uit Zuid-Holland had ingediend. De schriftelijke wilsverklaring was tegenstrijdig en op basis daarvan had de arts niet tot de overtuiging mogen komen dat er sprake was van een vrijwillig en weloverwogen verzoek, oordeelde het tuchtcollege. Daarbij had de arts moeten proberen om de levensbeëindiging en ook het gebruik van Dormicum daaraan voorafgaand te bespreken met patiënte.

Inspectie en de aangeklaagde arts waren het er bij het tuchtcollege over eens dat de wilsverklaring van de vrouw tegenstrijdigheden bevatte. Patiënte gaf daarin enerzijds aan euthanasie te willen en niet in het verpleeghuis te willen belanden. Daardoor heeft de arts zich laten leiden. Anderzijds bevatte de verklaring de woorden ‘wanneer ik daar zelf de tijd rijp voor acht’ en ‘op mijn verzoek’, die voor de IGJ doorslaggevend waren voor de klacht.

De Regionale Toetsingscommissies Euthanasie (RTE) oordeelden in deze zaak – nummer 2016-85 – dat de arts ‘niet ondubbelzinnig’ tot overtuiging had mogen komen dat sprake was van vrijwillig en weloverwogen verzoek. ‘Patiënte heeft nimmer mondeling om euthanasie verzocht en er lag geen duidelijke schriftelijke wilsverklaring’, luidde het oordeel. Ook de toediening van Dormicum vooraf en het niet staken toen patiënte negatief reageerde op het inbrengen van het infuus en de toediening van de euthanatica, werden haar verweten. De arts is tegen de beslissing van het regionaal tuchtcollege in hoger beroep gegaan, dat loopt nog.

De arts krijgt van de RTE en de KNMG lof toegezwaaid voor het feit dat ze zich toetsbaar heeft opgesteld. Ze voegde filmopnames van patiënte toe en raadpleegde naast de wettelijk vereiste eerste SCEN-arts, een tweede. Beiden oordeelden dat aan de zorgvuldigheidseisen was voldaan. Volgens de eerste SCEN-arts voelde patiënte haar situatie aan, maar kon ze deze niet meer onder woorden brengen. Volgens de tweede SCEN-arts mocht de één jaar oude schriftelijke wilsverklaring in de plaats komen van het mondelinge verzoek dat patiënte door wilsonbekwaamheid niet meer kon doen. ‘Hij merkte daarbij nog op dat patiënte in haar meest recente wilsverklaring, anders dan de eerste, niet vermeldde dat zij euthanasie wilde wanneer zij nog enigszins wilsbekwaam was’, beschrijft het RTE-oordeel. Juli 2018 verklaarde de arts zich ‘heel bewust transparant en dus ook toetsbaar’ te hebben willen opstellen omdat de bestaande richtlijnen ‘onvoldoende houvast’ bieden. ‘Ik wilde ertoe bijdragen dat deze tekortkomingen worden opgevuld en dat artsen en patiënten in de toekomst met minder problemen te maken krijgen dan ik’, zei de arts.

De arts verklaarde in juli ook ‘nooit aan deze euthanasie te zijn begonnen’, die april 2016 plaatvond, zonder de december 2015 verschenen Handreiking schriftelijk euthanasieverzoek van de ministeries van V&J en VWS in samenwerking met de KNMG. KNMG-voorzitter René Héman laat vandaag in een reactie weten dat de zaak voor de betrokken arts een ‘zware last’ is. Maar het strafrecht is ‘altijd het mogelijke sluitstuk van een melding van euthanasie. Euthanasie bij gevorderde dementie is in de samenleving, maar ook onder artsen, zeer omstreden en onderwerp van uitgebreid debat’, aldus Héman.

Openbaar Ministerie: Verpleeghuisarts vervolgd voor euthanasie bij demente vrouw

KNMG: Specialist ouderengeneeskunde vervolgd voor euthanasie bij vrouw met gevorderde dementie

Lees ook:

print dit artikel
Nieuws werk euthanasie
  • Eva Nyst

    Eva Nyst (1973) is journalist bij Medisch Contact en heeft als aandachtsgebieden veiligheid, recht, ethiek en preventie.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • Dr. Holland, internist, Amsterdam 14-11-2018 18:52

    "Zwaar dement! Wilsverklaring van de tijd dat zij nog zelf kon beslissen.
    2 SCEN artsen.... Vage richtlijnen.
    Inderdaad, geld en tijdverspilling. Heeft de inspectie niet wat beters te doen?
    Pat moeten voortaan maar niet meer rekenen op veel hulp van artsen, deze ellende is het niet waard. Ik leef met onze collega SOG mee. Sterkte! Alsof het besluit tot euthanasie doen bij een patiënt zo lichtelijk wordt genomen! "

  • Peter van Rijn, huisarts n.p., Rheden 10-11-2018 15:36

    "Onze collega is blijkbaar misleid door de `Handreiking schriftelijk euthanasieverzoek `,uitgebracht door de Ministeries i.s.m. de KNMG. Volgens een bepaalde strikt juridische interpretatie van de WTL zou bij volledige wilsonbekwaamheid o.b.v. dementie uitsluitend een schriftelijke wilsverklaring voldoende zijn voor het toepassen van euthanasie .Gezien de situatie van de actuele patiënt, waarin deze zich niet bewust is van een ooit geplande en op dít moment uit te voeren euthanasie, kan vrijwillige medewerking hierbij dan ook niet verwacht worden en zullen dwangmiddelen noodzakelijk blijken om tot uitvoering te kunnen overgaan. Maar doden door middel van dwangmiddelen lijkt me aan een arts niet toegestaan , dus aanpassen die `Handreiking` , KNMG!"

  • Pieter-Paul Vergroesen, AIOS Orthopaedie, Utrecht 09-11-2018 14:59

    "Wat verschrikkelijk moet het beloop in deze casus zijn voor deze collega.

    Iedereen is het er over eens dat ze zeer zorgvuldig heeft gehandeld. Twee onafhankelijke SCEN artsen zijn het eens met de beslissing om over te gaan tot euthenasie. Maar het zorgvuldige en professionele oordeel van de arts om bij deze patiënt euthenasie toe te passen wordt haar nu om de hals geknoopt omdat de opsteller van de wilsverklaring geen jurist was, en dus niet alle mazen in de tekst had nagelopen. Dat is dan ook niet het professionele domein van een arts.
    Als we de zorg nog duurder willen maken moeten we vooral vanaf nu iedere wilsverklaring bij een arts-notaris af laten leggen. Ik weet echter niet waar ik deze vervolgopleiding kan doen?
    Terecht dat de arts in hoger beroep is gegaan tegen de beslissing van het tuchtcollege. Ik hoop er besloten wordt dat hier zorgvuldige en goede zorg is geleverd en het regionaletuchtcollege de arts met een grote bos bloemen een welgemeend excuus aanbied. Een ander oordeel had volgens mij namelijk een gang langs de strafrechter voorkomen."

 
Akkoord Cookievoorkeuren aanpassen

Medisch Contact gebruikt cookies en scripts om uw gebruik van onze website geanonimiseerd te analyseren, zodat we functionaliteit en effectiviteit kunnen aanpassen en op uw profiel afgestemde advertenties kunnen tonen. Ook gebruiken we cookies en scripts om integratie met social media (Twitter, Facebook, LinkedIn, etc.) mogelijk te maken. Meer informatie vindt u in onze cookieverklaring en in onze Privacyverklaring