Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
naar overzicht
Wanda de Kanter Pauline Dekker
05 november 2012 4 minuten leestijd
preventie

Haal Schippers van tabaksdossier af

9 reacties


politiek & beleid

Invloed tabakslobby leidt tot beschamend rookbeleid

Als er geen rookverslaving bestond, hadden longartsen lege spreekkamers. Maar de minister van Volksgezondheid blijft vooral hameren op de ‘vrijheid’ van de roker. Zo’n minister deugt niet voor het tabaksdossier.


Pauline Dekker & Wanda de Kanter,
beiden longarts in het Rode Kruis Ziekenhuis, Beverwijk
Geen belangenverstrengeling gemeld.


Sinds het aantreden van Edith Schippers als minister van Volksgezondheid maken wij ons grote zorgen over het falende Nederlandse tabaksontmoedigings-beleid, het resultaat van haar veel te innige relatie met de tabakslobby. Dat moet veranderen, schreven wij op 8 oktober namens de Stichting Rookpreventie Jeugd in een open brief aan PvdA-fractievoorzitter Diederik Samsom. Zo niet, dan zou de PvdA niet moeten accepteren dat zij wordt herbenoemd. Edith Schippers, inmiddels opnieuw minister van VWS, was woedend over deze brief, zo weten wij uit bronnen op het ministerie, maar ook via Radio 1, waar zij op 9 oktober aan het woord was. Rookpreventie heeft ‘topprioriteit’, aldus de minister. Ze trekt daarvoor ‘miljoenen meer’ uit dan haar voorgangers. En onze bewering over haar banden met de tabakslobby is ‘totale onzin’.

Asbak weer op tafel
Schippers geeft haar connecties met de tabaksindustrie niet graag toe. ‘Ik ken die mensen nauwelijks. In al die jaren dat ik me met dit dossier bezighoud, heb ik de tabakslobby misschien twee of drie keer gesproken’, zei ze desgevraagd in de Tweede Kamer. Dat bleek niet te kloppen. Met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur achterhaalde onderzoeksjournalist Joop Bouma van het dagblad Trouw hoe vaak er de afgelopen jaren contacten waren tussen het ministerie en de tabaksindustrie: ten minste veertig e-mailwisselingen en drie gesprekken tussen 2009 en de eerste helft van 2011.1

Ook het tv-programma Zembla toonde oktober vorig jaar aan hoe innig de banden zijn.2 Daarin noemde een van de lobbyisten Schippers ‘een echte vrijheidsstrijder’, die al als Kamerlid beloofde het tabaksontmoedigingsbeleid te zullen terugdraaien. Ze hield woord. Direct na haar aantreden mocht in kleine cafés de asbak weer op tafel. Ze stopte de Postbus-51-campagnes tegen roken, trok de subsidie aan Stivoro in en schrapte de vergoeding voor hulp aan stoppen met roken, een maatregel die onder druk van de Tweede Kamer intussen gelukkig is teruggedraaid.

Geen vrije keuze
Haar voorganger en partijgenoot Hans Hoogervorst, echt niet minder ‘liberaal’ dan zij, liet zien hoe het wél moet. Hij hield de tabakslobby buiten de deur. Dat is ook conform het internationale verdrag dat Nederland daarover heeft ondertekend.3 In Vrij Nederland zei Hoogervorst zich te ‘generen’ voor het tabaksbeleid van Schippers.4 Hoogervorst kreeg overigens bijval van de oud-ministers van Volksgezondheid Els Borst en Hedy d’Ancona.

Volgens ingewijden op het ministerie heeft Schippers het beleid van Hoogervorst welbewust teruggedraaid. De antitabakslobby irriteert haar. Tegen Zembla zei ze dat de antirookmaatregelen zijn ‘doorgeschoten’. Toen ze nog voor werkgeversorganisatie VNO-NCW werkte, was ze fel tegenstander van een rookvrije werkplek. Haar negatieve houding viel ons op toen we haar in januari 2011 ons manifest ‘Houd jeugd uit de rook’ overhandigden, ondertekend door duizend medestanders, onder wie de top van de (kanker)geneeskunde. Toen we haar uitlegden hoe belangrijk preventie is en hoeveel mensen aan de gevolgen van roken overlijden, zei Schippers vrije keuze belangrijker te vinden dan statistiek. Schippers ziet roken als een kwestie van vrije keuze van mensen die zich volledig bewust zijn van het risico. Precies daar zit haar liberale denkfout: roken is geen vrije keuze maar het gevolg van een afschuwelijke, heel gemakkelijk op te lopen verslaving aan nicotine, waar je zeer moeilijk van afkomt. Niet voor niets is het woord verslaving afgeleid van ‘slaaf’.

Machtige industrie
Elke dag zien wij in onze spreekkamers de desastreuze gevolgen van die verslaving. Per jaar overlijden er in Nederland 23.000 mensen aan de gevolgen van roken. Een kwart van de 4 miljoen rokers haalt de 65 jaar niet. Als er niet zou worden gerookt, zouden onze spreekkamers nagenoeg leeg zijn. Vanwege alle verdriet en ellende die wij dagelijks zien bij onze patiënten en hun families, hebben wij de Stichting Rookpreventie Jeugd opgericht. Wie niet begint met roken, raakt ook niet verslaafd. Zo simpel is het.

Intussen loopt Nederland in Europa achterop bij de maatregelen die nodig zijn om het roken tegen te gaan. Dat vinden wij beschamend. De jeugd moet beschermd worden tegen de agressieve, machtige tabaksindustrie die elke keer weer trucs bedenkt om ze aan het roken te krijgen.

Edith Schippers mag van ons aanblijven als minister van Volksgezondheid. Maar we protesteren wél tegen haar tabaksbeleid. Een minister van Volksgezondheid die een nicotineverslaving verwart met de vrijheid van de roker en die liever aan tafel zit met de tabakslobby dan met het antirookfront, deugt niet voor het dossier tabak.

Over de auteurs
Pauline Dekker en Wanda de Kanter zijn onder meer bekend door hun boek Nederland stopt! Met roken. Vanwege hun inzet voor een rookvrij Nederland en hun bijzondere aanpak van tabaksverslaving werden zij dit jaar door KWF Kankerbestrijding onderscheiden met de Professor Muntendamprijs. Eerder ontvingen Dekker en De Kanter de Europese Smoke Free Award.

In het Comité van Advies van de Stichting Rookpreventie Jeugd die zij hebben opgericht, zitten o.a. Els Borst-Eilers, oud-minister van Volksgezondheid, Piet Borst, voormalig directeur van het Nederlands Kankerinstituut, Benedicte Ficq, strafrechtadvocaat, Marjolein Drent en Dirkje Postma, beiden hoogleraar longgeneeskunde, Bob Pinedo, voormalig hoogleraar oncologie en Nout Wellink, oud-president van de Nederlandsche Bank. Voor meer informatie zie www.stichtingrookpreventiejeugd.nl.



Lees ook:


Voetnoten

  1. Tabakslobby op schoot bij minister, 21 februari 2012
  2. Minister van Tabak, 21 oktober 2011
  3. WHO-conventie m.b.t. tabakscontrole, 2003
  4. Oud-ministers van Volksgezondheid kraken rookbeleid Schippers, VN, 02-11-2011 




beeld: Corbis
beeld: Corbis
<b>Download dit artikel (PDF)</b>
preventie minister Schippers antirookbeleid
Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen

Reacties

  • W.J. Duits, Bedrijfsarts, HOUTEN 12-03-2013 00:00

    "Fantastische actie collega's! Deze minister laat zich weer eens stevig in de kaarten kijken. Ze heeft niets met preventie. Bedrijfsartsen worden weggezet als overbodig. Anti-rookbeleid wordt wegbezuinigd. Wanneer bezuinigen we deze minister eens weg. Ze is het toonbeeld van visieloos handelen, een soort egotripper die haar eigen hobbies nastreeft. Heeft ze naast belangen in de tabaksindustrie ook belangen in de zorgverzekeringen? "

  • H.J. Gebben, huisarts, EELDE 12-11-2012 00:00

    "Uiterst helder neergezet dat onze Minister een groot verschil maakt tussen wat zij zegt en wat zij doet. Zeggen dat rookpreventie topprioriteit heeft terwijl je het rookverbod de nek omdraait, subsidies intrekt en preventieprogramma's stopt. En dan ook nog eens met de industrie om tafel terwijl je dit ontkent. Deze Minister van VWS is uiterst onbetrouwbaar gebleken, en wat blijkt? Ze mag blijven.
    Wie neemt haar nog serieus? Ik in ieder geval niet meer."

  • K.M. Kooymans, Stafadviseur, Amsterdam 12-11-2012 00:00

    "Het is een pak van mijn (gezonde) hart dat er gelukkig artsen zijn die voor een goede gezondheid blijven gáán!En hoezo "Vrije keuze belangrijker,...?" De mensen die niet in de rook willen zitten/leven/werken hebben geen enkele keuze?
    Die vrije keuze geldt dus voor een select gezelschap."

  • D.H. Zwanenburg, huisarts, ZWOLLE 12-11-2012 00:00

    "Helemaal eens de kritiek op het beschamende rookbeleid.
    Als huisarts herinner ik me de inspanningen die we de afgelopen jaren deden om een SMR beleid op te zetten. Toen het allemaal liep, na cursussen en na goedkeuring van de preferente zorgverzekeraar (met het nodige papierwerk) werd opeens de vergoeding teruggedraaid.
    Verwarring alom. Demotiverend! Inmiddels wordt eea weer vergoed.
    Maar het zwalkende beleid doet niet een visie vermoeden. Het is dus een uiting van de invloed van de tabakslobby en "liberale gedachte" dat een mens vrij moet zijn zijn eigen verslaving te kiezen. Het etiketteren van deze verslaving als ziekte is mogelijk economisch een riskante zaak voor de staatskas."

  • M.T.W. Huntink-Sloot, anesthesioloog, LIEVELDE 06-11-2012 00:00

    "De reactie van collega Arnold- von Saher had de mijne kunnen zijn. Inmiddels wordt er niet alleen op feesten maar ook in vrijwel elke uitgaansgelegenheid waar jongeren komen gerookt! En kijk eens op scholen, je gelooft je ogen niet. Gezondheidszorg begint toch bij preventie!
    Wie beschermt onze kinderen tegen de gevaren van een rookverslaving! Laten we beginnen met € 5,- zorgpremie toe te voegen aan de prijs van tabak!"

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.