Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
Blogs & columns
Blog

Waarom mag ik niet dood?

7 reacties

We zijn aan het eind van een gesprek, de jonge vrouw – 28 jaar – en ik. In een kale kamer waar ze bijna 22 uur van de dag verblijft. Al haar hele leven lijdt ze onder ernstige psychische problematiek. Van de afgelopen vijftien jaar is ze meer dan de helft opgenomen geweest in psychiatrische instellingen. Helaas zonder resultaat. Ze lijdt nog steeds ondraaglijk. Daarover is iedereen het wel eens. Ook de afgelopen opname in een universitaire kliniek van anderhalf jaar heeft dat niet kunnen veranderen. Ze is overgeplaatst naar een kliniek voor intensieve behandeling. Daar is ze nu dertien weken. Ze voelt zich nu nog ellendiger. Dit is geen kritiek op de afdeling waar ze nu is of op eerdere behandeling. Ze zijn heel betrokken, maar ook machteloos.

Drie jaar geleden heeft ze al een verzoek tot euthanasie gedaan, de minst slechte oplossing in haar ogen. Twee jaar geleden sprak ze de psychiater van de – toen nog – Levenseindekliniek (nu Expertisecentrum Euthanasie). Die vroeg mijn opinie aangaande de behandeling van haar ernstige dwangstoornis. Ik vond toen dat nog niet alle mogelijkheden waren uitgeput. En de afgelopen twee jaar is nog van alles geprobeerd. Echter zonder resultaat. Zelf zegt ze dat ze ook meegewerkt heeft aan behandelingen waar ze weinig van verwachtte. ‘Dat staat goed op mijn cv.’ Een schrijnende verklaring, waarmee ze bedoelt dat het haar kans op het krijgen van euthanasie vergroot. Ze is meer dan moegestreden. ‘Ik wil niet nog een winter.’

Voor een behandelaar is het heel moeilijk om daarin mee te gaan en niet nóg iets te bedenken wat zou kunnen helpen. Ze is nog geen 30. Je gunt haar meer van het leven dan de ellende die ze nu heeft. Ik opper: ‘Je hebt dit medicijn al eens gehad, maar toen niet in combinatie met dit middel.’ Ze begint te huilen en vraagt: ‘Waarom mag ik niet dood?’

Machteloosheid verdragen is moeilijk. We gaan het dan ergens aan wijten. De behandeling is niet goed, de behandelaar deugt niet, de patiënt werkt niet mee, de ouders zijn niet oké of de maatschappij stelt te hoge eisen. Maar soms ligt het niet aan al die dingen, maar ligt het aan de aandoening. Dan is er geen kruid tegen gewassen. Bij psychische aandoeningen komt dat net zo goed voor als bij lichamelijke. Maar als wij onze machteloosheid niet erkennen, dan laten we de patiënt er alleen mee. Dan laten we haar misschien aan haar te zware lot over, omdat wij niet kunnen loslaten. ‘Ik ben nooit uitbehandeld’, schreef ik laatst, ‘want ik versta onder behandelen soms genezen, vaak verlichten en altijd troosten.’ Genezen en verlichten lukt dus niet. De troost waardeert ze zeker, maar het is niet genoeg.

Misschien moet ik er nog een vierde uiterste mogelijkheid aan toevoegen. Genezen, verlichten, troosten en soms meegaan in iemands verzoek haar uit haar lijden te verlossen.  

Dit blog is vooraf gelezen door de betrokkene en met haar instemming gepubliceerd.

  • Menno Oosterhoff

    Menno Oosterhoff is (kinder- en jeugd)psychiater, initiatiefnemer van het OCDnetwerk, ocdnet.nl en ocdcafe.nl. Hij schreef ‘Vals alarm´ over de dwangstoornis, waaronder zijn eigen.  

Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen
Reacties
  • menno oosterhoff, psychiater, thesinge 28-01-2020 08:54

    "Beste Erik.
    In Nederland is suicide niet strafbaar, dus er is geen plicht tot leven. Wel is het zo, dat als iemand op basis van een psychische aandoening een gevaar is voor zichzelf dat iemand dan tegen zichzelf beschermd mag worden. Dat lijkt me een goede zaak, omdat het vaak gaat om een tijdelijke situatie, maar als het langdurig is dan is wel de vraag hoe lang je daarmee in redelijkheid mag doorgaan. Dat is een heel moeilijk dilemma. Nederland is overigens een van de weinige landen in de wereld die nog een stap verder gaat en indien aan de zorgvuldigheidseisen wordt voldaan euthanasie toestaat bij een psychische aandoening als medische grondslag. "

  • Erik Wannee, forensisch arts, Apeldoorn 27-01-2020 19:02

    "We hebben allemaal het grondwettelijke RECHT op leven.
    Als ik dit verhaal lees, roept dat de vraag op of we ook een PLICHT tot leven hebben. Bij mijn weten staat die niet in de Nederlandse grondwet.
    Als forensisch arts word ik regelmatig geconfronteerd met (voormalige) mensen die uit wanhoop zelf op een - vaak niet bepaald prettige - zelfbedachte manier het leven achter zich gelaten hebben.

    Ik weet zeker dat het bij veel mensen zeer zinvol is om maximale inspanning te getroosten om mensen het leven kwaliteit terug te geven, maar soms is het ook gewoon beter als ze er niet meer zijn."

  • menno oosterhoff, psychiater, thesinge 27-01-2020 14:23

    "Beste Siep. Dank voor je openhartige reactie. ECT is niet aan de orde, omdat haar grootste probleem is de dwangstoornis en ECT zal daarbij geen effect hebben. Er zal nog een second opinion volgen in een gespecialiseerd centrum of zij nog reële behandelmogelijkheden zien, want je wilt natuurlijk niet dat een reële kans op verbetering wordt gemist. Maar dat is steeds het dilemma. Wanneer durf je te zeggen: Ik heb reële kans op verbetering te bieden? Het is al zo'n lange lijdensweg. "

  • Siep de Groot, Huisarts, niet praktiserend, Eelderwolde 25-01-2020 07:33

    "Menno, je beschrijving is heftig. Een jonge vrouw met een onbehandelbare ziekte. Heb je Elektroconvulsietherapie( ECT) al geprobeerd? Ik onderging dit met veel succes. Maar je zegt dat alles al is geprobeerd. Euthanasie is dan de enige uitweg want een therapieresistente melancholische depressie en dan nog met een
    dwang stoornis is niet vol te houden Laat haar dan maar gaan voordat ze gaat springen.

    Siep de Groot huisarts niet praktiserend, ervaringsdeskundige, Eelderwolde"

  • menno oosterhoff, psychiater, thesinge 24-01-2020 13:01

    "Beste Jan. Dank voor je reactie
    Beste Myti. Ik volg je nu op twitter. "

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.