Inloggen
Laatste nieuws
Joost Visser
2 minuten leestijd
veiligheid

Vermijdbare sterfte in ziekenhuizen gehalveerd

3 reacties

Ongeveer 970 patiënten overleden in 2011/2012 in een ziekenhuis na schade die waarschijnlijk te vermijden was geweest. Vijf jaar geleden ging het nog om 1960 patiënten, wat neerkomt op een daling van 53 procent.

Dat is een van de opvallende resultaten van grootschalig dossieronderzoek in de Nederlandse ziekenhuizen, uitgevoerd door het Nivel en EMGO+/VUmc. Ook de potentieel vermijdbare schade is sinds 2008 – toen de eerste meting plaatsvond – sterk gedaald, namelijk van 2,9 procent toen naar 1,6 procent in 2011/2012, een daling van 45 procent.  Het percentage patiënten dat in het ziekenhuis zorggerelateerde schade opliep (dus al dan niet vermijdbaar) is met 7,1 procent ongeveer vergelijkbaar met 2008 (8%).

De forse daling van de percentage vermijdbare schade en vermijdbare sterfte valt samen met de implementatie van het landelijk VMS Veiligheidsprogramma ‘Voorkom schade, werk veilig’. Met dit programma, dat in 2012 is afgelopen, werden verbeterprojecten geïntroduceerd, zoals het voorkómen van wondinfecties, het gericht screenen van kwetsbare ouderen en extra controles bij het toedienen van risicovolle medicatie. De introductie van het programma zal van invloed zijn geweest op de cijfers, zei programmaleider Cordula Wagner tijdens de presentatie van het onderzoek: ‘Maar ook de aandacht van de Inspectie voor de Gezondheidszorg en de richtlijnen van de betrokken beroepsgroepen zullen een rol hebben gespeeld.’

Marcel Daniëls, voorzitter van de Raad Kwaliteit van de Orde van Medisch Specialisten (OMS), benadrukte dat er nog altijd te veel mensen vermijdbaar schade ondervinden of zelfs komen te overlijden. Om het cijfer verder omlaag te brengen, wil de OMS beijveren dat de richtlijnen beter worden nageleefd. Ook moet er in de ziekenhuizen een ‘cultuur’ ontstaan waarin artsen en ook andere zorgverleners elkaar erop aanspreken als er iets niet goed gaat en waarin van fouten wordt geleerd. Ook benadrukte hij het belang van shared decision making: ‘Aan alle operaties kleven risico’s. Artsen moeten die met de patiënt bespreken en samen met de patiënt beslissen of het voordeel van een ingreep die risico’s eigenlijk wel waard is.’

Joost Visser


Lees ook:





 

Beeld: Thinkstock
Beeld: Thinkstock
veiligheid VUmc ziekenhuizen ouderen Nivel vermijdbare sterfte
Op dit artikel reageren
Reacties
  • G K Mitrasing, huisarts, Heerhugowaard 24-11-2013 01:00

    "Aan de Bruijne: In juni gaf Prof. Wagner zélf aan geen halvering van het aantal vermijdbare fouten te verwachten dan mag het ook geen verbazing wekken dat er kritisch naar het rapport wordt gekeken. In het onderzoek wordt wel de hindsight-bias genoemd maar deze speelt niet alleen bij de kans op vermijdbaarheid, maar bij het onderzoek als totaal. Naast de vraag of de steekproef representatief kan worden genoemd speelt ook de niet besproken confirmation bias een rol. In het rapport staan niet onderzochte hypothesen voor het resultaat zonder enige feitelijk bewijs met als risico dat opvattingen en vermoedens, zonder enige reserve, min of meer bevestigd worden.
    Dank voor Uw reactie en we zien uw uitgebreidere reactie met gepaste nieuwsgierigheid tegemoet."

  • M.C. de Bruijne, HAARLEM 22-11-2013 01:00

    "Graag beantwoorden wij de vraag van G K Mitrasing. Of wij nu echt blij moeten zijn met de daling in potentieel vermijdbare sterfte. Het antwoord is ‘Ja’ om onderstaande reden.

    In ons rapport vergelijken wij het gewogen percentage potentieel vermijdbare sterfte in 2011/2012 (2,6%) met het gewogen percentage van 2008 (5,5%). Er is sprake van een aanzienlijke daling. Beide percentages kunnen zonder problemen met elkaar vergeleken worden: zij hebben betrekking op een in omvang vergelijkbare random steekproef in dezelfde 20 ziekenhuizen.

    De kanttekening die in Bijlage C van het rapport wordt gemaakt heeft betrekking op het vertalen van deze percentages naar absolute aantallen patiënten. Dit absolute aantal is mede afhankelijk van de noemer waarover het percentage wordt berekend. In ons geval het aantal patiënten dat in 2011/2012 in het ziekenhuis is overleden. Deze landelijke cijfers van ziekenhuissterfte zijn afkomstig van LMR data van ziekenhuizen. Als ziekenhuizen onvolledig aanleveren is het getal lager dan wanneer er volledig wordt aangeleverd. In onze berekening in het rapport zijn wij uitgegaan van de meest volledige data die voor 2011/2012 beschikbaar waren.

    De alinea in het rapport is bedoeld om lezers erop te attenderen dat volledigheid van LMR data (de noemer) essentieel is en dat het in onderzoek beter is om de gewogen percentages te vergelijken. Dit is ook wat wij in het rapport doen. De daling is significant en er is reden om blij te zijn. Een uitgebreider stuk met meer toelichting over de methodologie is in voorbereiding.

    Namens het onderzoeksteam,


    "

  • G K Mitrasing, Heerhugowaard 19-11-2013 01:00

    "Bijlagen zijn er niet voor niets...en handig om deze ook te lezen:
    Bijlage C NIVEL rapport- Representativiteit van de steekproef
    "Overigens kunnen deze geëxtrapoleerde gegevens in geen geval gebruikt worden voor een zinvolle vergelijking met de vorige twee metingen. In 2011/2012 zijn meer ziekenhuizen LMR data gaan aanleveren aan KIWA Carity. Dit zorgt er ook voor dat er meer opnames zijn opgenomen in de database. Het absolute aantal sterfgevallen in ziekenhuizen is vrijwel gelijk gebleven. Dit zorgt er dus voor dat er geen daling plaats
    heeft gevonden van absolute aantallen sterfgevallen, maar wel van een procentuele daling. De extrapolatie wordt toegepast op de absolute aantallen. Hierdoor zal bijvoorbeeld ondanks een daling in potentieel vermijdbare sterfte, het geëxtrapoleerde aantal potentieel vermijdbare sterfgevallen minder zijn gedaald dan op grond van het percentage verwacht mag worden."

    Hoe hard mogen we nu eigenlijk juichen?"

 

Geef uw reactie

Uw e-mailadres wordt niet getoond bij uw reactie.
Bekijk hier de gedragsregels voor bezoekers van de website van Medisch Contact.

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.