Dagelijks opinie, nieuws en achtergronden

Inloggen
Laatste nieuws
Monique van Montfort
03 december 2014 5 minuten leestijd
opinie

Red de traditionele huisarts

14 reacties

OPINIE

Zorgverzekeraars dwingen medicus om manager te zijn

In de huidige zorgstructuur is geen plaats meer voor de solopraktijk, die werkt vanuit de eigen expertise en dicht bij de patiënt, zegt huisarts Monique van Montfort. Zij houdt het contract met Achmea kritisch tegen het licht en pleit ervoor het tij te keren.

De NZa heeft een nieuwe financieringsstructuur voor huisartsen bedacht en daarmee het hart uit de huisartsgeneeskunde gehaald. In het contract van de zorgverzekeraar, in mijn geval Achmea, wordt er namelijk van uitgegaan dat goede zorg alleen geleverd kan worden door praktijkondersteuners, al dan niet binnen zorggroepen. Recente literatuur toont echter aan dat substitutie niet leidt tot betere zorg – de zorg wordt immers door verpleegkundigen en niet door artsen gegeven –, noch tot tijdsbesparing – artsen moeten namelijk meer managen en controleren –, maar wel kostenverhogend werkt – Achmea gaat bij haar vergoeding voor een POH’er uit van 51,25 euro per uur.1 Toch eist Achmea voor vergoeding van zorg aan diabeten, patiënten met COPD of astma, ouderen en chronisch
zieken de aanwezigheid van een of meerdere praktijkondersteuners.
Net zomin als er wetenschappelijke onderbouwing is voor het leveren van betere zorg door praktijkondersteuners, is er ook geen evidence dat dure zorggroepen verbetering opleveren – bij ziektes als diabetes en COPD – op harde uitkomsten zoals complicaties of ziekenhuisopnames. De zorg was namelijk al prima door de huisarts georganiseerd, via de NHG-Standaarden.

Huisartsgeneeskundig?
Niet alleen vraagt Achmea dat de zorg voor chronisch zieken door praktijk-ondersteuners wordt geleverd, ook moeten patiënten gescreend worden op cardiovasculaire risicofactoren, terwijl ook hiervoor geen kosteneffectiviteit is aangetoond.2 Daarnaast verlangt de zorgverzekeraar dat de huisarts wijkgerichte samenwerkingsverbanden opzet, gericht op problematiek in de wijk, en hier een gedegen plan van aanpak voor schrijft. Is dit primair huisartsgeneeskundig handelen?
Ook wordt geëist dat er avond-/weekendspreekuur wordt gedraaid, al werkt de gemiddelde huisarts al vijftig uur per week met daarnaast wekelijks een avond-, nacht of weekenddienst, vergaderingen, verplichte nascholing en de zorg voor terminale patiënten. Voor praktijkaccreditatie wordt eveneens een aparte vergoeding gegeven omdat het, wederom zonder evidence, gezien wordt als een kwaliteitsinstrument.
Vergoeding voor prestatie-indicatoren leidt tot ruim voorschrijfgedrag. Dit om de vereiste aantallen – bijvoorbeeld van antidepressiva en triptanen – te halen die Achmea nodig heeft om te kunnen beoordelen of het middel van eerste keus en in de juiste dosering wordt voorgeschreven. De indicatoren zijn opgesteld door het Instituut voor Verantwoord Medicijngebruik, maar schieten, door de eis van minimale aantallen voorschriften, hun doel – op indicatie voorschrijven van eerstekeusmiddelen met oog voor interacties en bijwerkingen – voorbij.

Manager
Er kunnen nog meer vraagtekens worden gezet bij het contractvoorstel. Achmea wil de huisarts belonen die e-health levert: eveneens een vorm van zorg die niet wetenschappelijk is onderbouwd. Ten slotte kan de huisarts nog extra geld verdienen als hij tijd over heeft en een substitutieproject opzet dat minimaal tienduizend patiënten betreft of een zorgvernieuwingsproject start voor twintigduizend patiënten.
Kortom, in de nieuwe bekostigingsstructuur wordt de huisarts beloond op grond van moderne ‘hypes’, zoals taakdelegatie, zorggroepen, schaalvergroting en e-health, waarvan het nut niet is aangetoond, en is hij vooral een manager. Beloning vindt niet meer plaats op grond van de medische zorg die hij levert.
Met andere woorden: huisartsen die weinig delegeren, zonder POH werken en niet in een dure diabetes-, astma-, COPD- of CVRM-zorggroepen participeren – waar de patiënt in ziekten wordt opgedeeld – maar gewoon zelf conform de standaarden de patiënten zien en vervolgen, en samenwerken met andere hulpverleners in de eerste lijn waaronder de wijkzorg, de paramedici en de psycholoog, krijgen geen tarief voor deze chronische zorg. En dat terwijl deze huisartsen aantoonbaar efficiënter en goedkoper werken, en kwalitatief minstens even goede zorg (spiegelinformatie) leveren als huisartsen in grote samenwerkingsstructuren. Zij worden echter financieel gestraft als zij hun vak uitoefenen op de manier waarmee de huisarts internationaal grote faam verworven heeft, en die het oorspronkelijke uitgangspunt van het beroep huisarts vertegenwoordigt: namelijk door het leveren van integrale, persoonlijke, kleinschalige, continue zorg met zo min mogelijk hulpverleners per patiënt.

Zorg op maat
Beloon juist de huisarts die oog heeft voor de individuele patiënt en zorg op maat levert, hier is hij ook voor opgeleid. Financier op grond van het aantal patiënten met een differentiatie naar postcode en leeftijd, met een extra tarief voor zorg in de avond, nacht en weekenden voor ernstig zieken, en laat elke huisarts vrij hoe hij zijn praktijk wil inrichten. Dit voorkomt de ondergang van de traditionele huisarts die dicht naast zijn patiënt wil blijven staan.


Monique van Montfort
huisarts, Heemskerk




Reactie Achmea

Achmea wil dat iedereen in Nederland kan vertrouwen op de beste zorg. Voor ons is dat zorg die in goede afstemming op de juiste plek wordt geboden. In november 2012 werden in Medisch Contact schrikbarende cijfers gepubliceerd: 70 procent van de huisartsen is aan langdurige stress onderhevig. Dit terwijl nog meer op de huisartsen af gaat komen. Meer chronisch zieken, ouderen, extramuralisering AWBZ en ggz. De maatschappij en de zorgvraag veranderen en daarmee zijn ook het vak en de rol van de huisarts aan verandering onderhevig. Juist om te zorgen dat de huisarts overeind blijft, willen wij met ons beleid – in lijn met de toekomstvisie van de LHV en Ineen – taakdelegatie en samenwerking zoals ketenzorg stimuleren. Een andere manier van werken geeft huisartsen meer tijd voor overige patiëntenzorg. Ook e-health moet in dit licht worden bezien; de patiënt zelf kan zorgen voor een optimale gezondheid.

Wij betalen al de maximale tarieven op grond van het aantal patiënten met een differentiatie naar postcode en leeftijd en kennen ook al een tarief voor zorg in de avond, nacht en weekenden. Daarbovenop biedt Achmea aanvullende vergoedingen voor praktijken die geaccrediteerd zijn volgens de normen die de beroepsgroep zelf heeft opgesteld. Ook geeft Achmea extra vergoedingen voor avondspreekuur en als de praktijk goed telefonisch bereikbaar is. Deze vergoeding geven wij omdat onze verzekerden hebben aangegeven hieraan belang te hechten. Van ‘eisen’ is hier echter geen sprake en de werkvorm van de huisarts is vrij.


Marieke Pronk
senior zorginkoper huisartsen & integrale zorg, Achmea



Voetnoten

1. Martinez-Conzalez NA, et al. Substitution of physicians by nurses in primary care; a systematic review and meta-analysis. BMC Health Serv Res 2014; 14; 214.
2. Blanker M, Preventieconsult: geen bewijs van effectiviteit. H&W, juni 2014: 292.

© Charlotte Bogaert, Hollandse Hoogte
© Charlotte Bogaert, Hollandse Hoogte
huisartsgeneeskunde opinie zorgverzekeraars ouderen
Dit artikel delen
Op dit artikel reageren inloggen
Reacties
  • K. Mengelberg, psychiater, Amsterdam nl 20-01-2015 01:00

    "Het is een misstand dat de vrijheid van de arts om de praktijk zo in te richten als hij of zij wenst -alleen of samen met anderen- door verzekeraars en staatsinstellingen wordt gedwarsboomd. Deze belemmeringen moeten worden bestreden.
    Weg met substitutie, zorgpaden en andere ingewikkeldheden! Op naar de eenvoud en de menselijke maat! "

  • Othon Eijsbouts, huisarts, Son en Breugel 17-12-2014 01:00

    "met collega van Montfort ben ik het volledig eens : we verworden van huisarts tot manager ; dit blijkt ook uit de gebezigde terminologie in diverse contracten: we zijn daarin geen ‘huisarts' meer maar ‘praktijkhouder',
    "

  • Hans Hendriks, Huisarts , Lage Mierde 17-12-2014 01:00

    "Beste collega, beste Monique,

    Je verhaal is me uit het hart gegrepen! Uit de reactie van Achmea (met aanhaling van onze "eigen" LHV) blijkt eens te meer dat er volkomen onbegrip is. Als Achmea wil dat de huisarts "overeind" blijft en zijn/haar vak nog met passie wil en kan uit oefenen dan is het gevoerde beleid desastreus...
    Een daadwerkelijke keuze voor kleinere praktijken en minder geestelijke en administratieve (onnodige) ballast zou ook een reële keuze kunnen zijn...Ik vrees dat we over een aantal jaren terugkijken met pijn in het hart als we de kernwaardes van het huisartsen vak definitief hebben geofferd aan de zorgverzekeraars en de politiek! De vertrouwde zorg op maat, dicht bij de (bekende) patiënt met wederzijds gevoel raakt verstrikt en stoffig onder onbewezen indicatoren en accreditaties!

    Bedankt voor de te nemen moeite om je gevoelens te verwoorden,
    "

  • Peter Staal, huisarts, TILBURG Nederland 16-12-2014 01:00

    "Uit het hart gegrepen , bravo , en de reactie van Achmea: tja een hoop dooddoeners van een patriarch die oplegt wat goed voor ons is, ook al blijven wij ' vrij '. Luisteren naar de beroepsgroep is niet de sterke kant van verzekeraars. Nu vind ik dat de LHV ook te makkelijk opportunistisch zaken heeft binnengehaald. De laatste tijd pas is er sprake van 'afvalputjesgeneeskunde ' en daar hadden wij veel eerder alert voor moeten zijn. Als ik een goed ga zitten voor een patiënt en niet protocollair werk verdien ik op dat moment niet zoveel meer dan een krantenjongen. Als ik één afdeling van mijn verder niet al te lucratieve bedrijf zou moeten sluiten, zou dat mijn eigen spreekkamer zijn, want de POH, de ingrepen in het ehbo'tje en de M&I's zetten meer om. Dat is toch te gek voor woorden. Ook deze sussende woorden van Achmea verloochenen die feiten."

  • Hans van Gestel, huisarts , Heeze 12-12-2014 01:00

    "In MC 49 schrijft huisarts Monique van Montfort dat verzekeraar Achmea de nieuwe financieringsstructuur voor huisartsen gebruikt om het vak nog verder uit te hollen; het hart uit het huisartsenvak haalt en ons tot zorgmanagers maakt. Volkomen terecht wijst zij er op dat alle ontwikkelingen rondom zorggroepen, DBC’s , praktijkondersteuning, screening CVRM en praktijkaccreditering op geen enkele manier aantoonbaar effectief zijn gebleken als het gaat om kwaliteit op harde eindpunten, kostenreductie of tijdsbesparing. Hoezo evidence based medicine?
    Het weerwoord van mevrouw Pronk, namens Achmea, komt niet verder dan een paar gemeenplaatsen als “dat iedereen moet kunnen vertrouwen op de beste zorg, in goede afstemming, op de juiste plaats”.
    Als onderbouwing noemt mevrouw Pronk dat in 2012 al 70% van alle huisartsen aan langdurige stress leed. Ze suggereert dat veel van de ingevoerde veranderingen er op gericht zijn om erger te voorkomen. Zo veel medeleven is bijna niet te dragen.
    Blijkbaar kunnen ze, of willen ze bij Achmea niet zien dat al die stress in 2012 voor een belangrijk deel de oogst was van de in 2006 ingevoerde “marktwerking” onder toenmalig minister Hoogervorst. Dat de ontwikkelingen van ná 2012 het mogelijk alleen maar erger maken komt niet bij hen op. Namens Achmea schrijft mevrouw Pronk dat hun beleid “in lijn is met de toekomstvisie van de LHV”. Daar zullen ze bij de LHV iets genuanceerder over denken vermoed ik, maar ik ben het met haar eens dat de LHV medeverantwoordelijk is voor het gevoerde beleid. Onze grootste belangenorganisatie leidt ons vak in goed overleg met VWS en de verzekeraars naar de afgrond.
    Als wij nog wat willen redden moeten we niet bij de LHV zijn.
    Suggestie? Word lid van de VPH, of kijk in ieder geval eens een keer op hun website.
    Het kan écht anders !
    "

 

Cookies op Medisch Contact

Medisch Contact vraagt u om cookies te accepteren voor optimale werking van de site, kwaliteitsverbetering door geanonimiseerde analyse van het gebruik van de site en het tonen van relevante advertenties, video’s en andere multimediale inhoud. Meer informatie vindt u in onze privacy- en cookieverklaring.